ไพลินใจเย็นขึ้น ไม่รีบตะครุบเหมือนที่ผ่านมา บ่อยวงสนทนาให้ไหลลื่นครั้งนี้เราอย่างไรดี ” รอข้อมูล Input ก่อนไหมค่ะ หรือพี่ว่างัย ” เราก็ปล่อยวงสนทนาไหลลื่นเขาจัดการกันเอง ไม่มีการโกรธกันหลังจากมีการต่อว่าต่อขานกันในวงเมื่อมีคนพูดแทรกเราขึ้น ถ้าเป็นวงสนทนาในรพ. ก็ไม่แน่เหมือนกัน พอเราปล่อยเรากลับได้เห็นสิ่งความร่วมไม้ร่วมมือ กลัวหมอเสียใจคนมากันน้อย แม่อุ๊ยวัย 78 ปีก็มาด้วยทำให้ลุงๆ ป้าๆ ที่กำลังขมักเขม้น และเตรียมการในการเก็บเกี่ยวข้าวในวันต่อไปได้หัวเราะ ยิ้มน้อยในความอารมณ์ดีของแม่อุ๊ย

วงสนทนาเราจะเห็นชีวิตของสมาชิกแต่ละจากการเล่าสู่กันฟังของแต่ละคน คนที่มีเรื่องไม่สบายใจก็ได้ระบาย ( การให้บริการของรพ. ออกแนวพฤติกรรมบริการที่ไม่ค่อยประทับใจเขา ) ไม่สบายอยู่ก็ได้ถามไถ่คุณพยาบาลว่าจะทำอย่างไรดี ” ตอนแรกแม่กลัวนะหมอ กลัวตาย กลัวโรคเบาหวาน แม่มองเขาเป็นศัตรู ไม่ได้มองว่าเป็นมิตรหรอก” มีการปลอบโยนและให้กำลังใจกันเราไม่ได้เป็นโรคเบาหวาน ความดันโลหิตสูงอยู่คนเดียว

ไม่จำเป็นจะต้องเกิดเรื่องดีๆ อย่างที่ “โค้ช” ต้องากรทุกครั้งหรอกครับ

พวกเขาจะมี “วิถี” ของพวกเขาเอง “โค้ช” เองก็ต้องฝึกการวางใจอย่างไม่มีเงื่อนไขเช่นเดียวกันครับ

เวลามี “ทุกข์” ก็แน่นอนว่าต้องเจ็บปวดครับ อย่างที่พวกเราบอกจริง
แต่ “ทุกข์” แบบนี้ เป็น “ทุกข์ร่วม” นะ

คนเรามักจะลืมไปว่า พวกเรามี “ทุกข์ร่วม” กันอยู่
พอรู้สึกว่า “ร่วมกัน” ได้ การแก้ปัญหาก็จะค่อยๆ เกิดได้เองครับ คือค่อยๆ ดิ่งลงไปสู่ระดับที่สี่ที่ก้นตัวยู ได้เอง

“ พี่ว่าก่อนตัวจะวิ่ง ตัววางทุกเรื่องก่อนนะแล้วเราจะวิ่งตัวเบา อย่าเอาเรื่องไปแบกไว้ เราจะวิ่งด้วยตัวเบาโหว่งเลยเหรอ ลองดูนะ” คำพูดจากคุณหมอนวดเรณูแวบ ขึ้นมาในห้วงคำนึงของผู้เขียนขณะผู้เขียนกำลังปั่นจักรยานอยู่บนเส้นทางหลวงเวียงแก่น - เชียงของอยู่บริเวณหมู่บ้านทุ่งทราย ต.หล่ายงาวตอนพลบค่ำของคืนวันศุกร์ คืนวันศุกร์นี้เป็นศุกร์พิเศษของผู้เขียน เพราะวันนี้ผู้เขียนและพี่พิสมัยแห่งเมืองเวียงแก่น มีนัดกับพี่ๆ ลุง ป้า น้า อา แม่อุ๊ยบ้านทุ่งทรายตอนหนึ่งทุ่มตรงซึ่งทุกศุกร์ปกติผู้เขียนหลังจากวิ่ง Jogging เสร็จก็จะอยู่ท่ามกลางกองหนังสือ หรือนสพ.ที่ผู้เขียน และรายการโทรทัศน์โปรดปรานอยู่ในบ้านพัก “ พี่กับแฟนไม่เป็นโรคเบาหวาน ความดันโลหิตสูงพี่ไม่ไปหรอก วันนี้เพิ่งกลับมาจากไปเก็บส้มเขียวหวานที่สวนมา พอมาถึงบ้านก็รีบมาเปิดร้านเลย ” เสียงของหมอนวดขณะร่วมวงคุยกับลูกค้าที่มารับบริการนวดของเธออยู่หน้าร้านนวดขณะที่ผู้เขียนกำลังจะปั่นจักรยานออกจากร้านนวดมุ่งหน้าสู่ศาลา SML หน้าวัดทุ่งทรายศาลาประจำหมู่บ้านทุ่งทรายอยู่ติดถนนทางหลวงพลบค่ำก็จะมีรถรับส่งนักเรียน รถยนต์ รถหกล้อ มอเตอร์ไซด์ผ่านเป็นระยะๆ

แม่อุ๊ยจันทร์รูปร่างผอมสูงโปร่ง ผมสั้นสีขาว อายุราว 65 ปี สวมเสื้อแขนสั้นบางๆ สีลายดำเหลือง นุ่งผ้าซิ่นกำลังยืน รอคิวชั่งน้ำหนัก วัดรอบเอว และวัดความดันโลหิตสูงร่วมกับบรรดาเพื่อนบ้านอยู่กลางศาลา ระหว่างผู้เขียนช่วยวัดรอบเอว บันทึกข้อมูลลงในสมุดรายชื่อแม่อุ๊ยก็เข้ามาทักทายผู้เขียนและคุณหมอคนอื่น ปกติแถวชนบทบ้านเราไม่ว่าใครที่ทำงานในรพ.เขาจะเลือกคุณหมอหมด “ แม่เพิ่งไปรับยามา ไม่เห็นเจอคุณหมอเลย 2 ครั้งแล้วคุณหมอไปไหนมาเหรอนึกว่าย้ายไปเสียแล้ว ” / “ไพลินกินข้าวมาหรือยัง พี่มีฝรั่งไร้เม็ดที่สวนมาฝาก แม่ล้างมาให้แล้วล่ะ ” วันนี้มีแม่อุ๊ย ลุง ป้า น้า อาพี่มาร่วมนั่งล้อมวงทั้งหมด 16 คน “ เราลองมานั่งสมาธิสบายๆ กันสักพักดีกว่า รับรู้ถึงเสียงจากภายนอก เสียงรถยนต์ เสียงพูดคุย เสียงต่างๆ ดูการหายใจของตัวเอง สังเกตหน้าท้องหลับตาลงช้าๆ เบาๆ ดูการเคลื่อนไหวของหน้าท้องการหายใจที่ดีนั้นเป็นอย่างไร ………” ลมเย็นพัดผ่านมาสัมผัสกาย หลายคนสวมเสื้อแขนยาวเตรียมพร้อมสำหรับการพูดคุยกันในวันนี้
วันนี้เป็นอย่างไรบ้าง รู้สึกอย่างไร “ ช่วงนี้แม่กินยาเพิ่มเป็นสามเม็ดแล้วหมอ สองเม็ดมันไม่หลับ เมื่อก่อนแม่กินสองเม็ด พอดีเลยเดือนนี้คุณหมอก็เพิ่มยาให้แม่กินยาเป็นสามเม็ดหลับได้ดี สบายหมอ ไม่ชัก หลับดีขึ้นกว่าเมื่อก่อน ” แม่อุ๊ยพูด “ จะว่าสบายก็สบายดีนะหมอ แต่มันก็ดูเหมือนมีเรื่องให้คิดอยู่ข้างใน มันพะวงอะไรไม่รู้หมอบอกไม่ถูก ” พี่พยนต์คุณแม่บ้านวัย 41 ปีพูด “ ช่วงนี้ดีหมอกินน้ำผลไม้อะไรไป ไปรับยามากินตลอด ” ใครมีปัญหาเรื่องกินยาไหม “ แพ้ยา ปี้เคยแพ้ยามี 3 ชนิดตัวแรกกินแล้วมันคันมีปื้นตุ่มเหมือนไฟไหม้ขึ้นตามแขน ตามตัว ปี้รีบไปหาหมอหงัดให้หมอหงัดฉีดยาให้หายดี อีกอย่างจำไม่ได้ว่าชื่ออะไรกินแล้วใจสั่น หายใจไม่ออกพี่รีบมาหาหมอหงัดอีก มาถึงหมอได้ยินเสียงผู้คนพูดกันเจี้ยวจ้าวเหมือนตกใจอะไรพี่ก็ไม่รู้ตัวอีกเลยรู้ตัวอีกทีหมอว่าพี่หมดสติไปพี่แพ้ยา มีบัตรแพ้ยาด้วยนะ อยู่บ้านจำชื่อยาไม่ได้ พี่ขี้แพ้ แต่ไม่แพ้มดส้มนะ ทุกวันยังไปหามดส้มมาขายอยู่ ” รู้ไหมค่ะถ้าเป็นโรคเบาหวานความดันโลหิตสูง เราต้องทำอะไร อย่างไร คิดอย่างไร “ กินผงชูรสอยู่หมอ แต่ลดลงมาบ้างแล้วหมอ ตั้งแต่เข้ากลุ่มที่วัดทุ่งทรายที่หมอมาคราวที่แล้วเมื่อสองเดือนก่อน ” แม่อุ๊ยสวยวัย 60 ปีพูด “ พยายามไม่เครียดหมอ เครียดความดันชอบขึ้น หลังๆ มาแม่กินน้ำผลไม้เขาเอามาขายโฆษณาในวิทยุ ขวดละสี่ร้อยกว่าบาทแม่กินสองขวด ตอนแรกตัวเบา ฉี่เยอะดูเหมือนจะดีแต่ตอนนี้ก็เฉยๆ ความดันก็สูงเหมือนเดิม ” แม่อุ๊ยดีพูด …………………………………….
“ตอนนี้ใกล้สี่ทุ่มแล้วก่อนกลับขอตั้งกติกาเล็กน้อยใครกำลังพูดคนที่เหลือขอให้ฟังเขาจ้องหน้าเขา ไม่พูดแทรกขึ้นมา ถ้าใครอยากพูดขอให้คนที่พูดอยู่พูดจบก่อน และต่อไปถ้าน้องขอเชิญใครที่มีสภาพการณ์ตอนนี้ตรงกับที่น้องเชิญออกมาขอออกมานะเจ้า ” ผู้เขียนพูด “ ใครที่ตอนนี้ไม่มีภาระส่งลูก ลูกๆ จบการศึกษาแล้วสบาย หรือมีแต่ส่งหนี้อย่างเดียวไม่ได้ส่งลูกแล้วขอให้ออกมานั่งตรงวงในวงเล็กเลย ” ขอให้ทุกคนปรบมือให้คุณแม่ทั้งห้าคนด้วยค่ะ สมาชิกที่นั่งล้อมวงอยู่วงนอกก็จะได้รับคำขอบคุณจากสมาชิกกลุ่มที่นั่งอยู่วงใน “ ใครขายส้มโอได้กำไรบ้าง / ใครมีลูกๆ ส่งเงินให้ใช้ทุกเดือนบ้าง / ใครมีความสุขดีบ้าง ” ตามลำดับและต่อไป “ ใครที่มีภาระหนี้ ลูกๆ ยังเรียนไม่จบ ขอให้ออกมานั่งล้อมวงเล็กอยู่ด้านในวงล้อมใหญ่ ………. และ / ใครอยู่บ้านคนเดียวบ้าง ” ผู้เขียนพูด “ แม่สบายดีหมออยู่คนเดียว ปีใหม่ลูกก็มา ไม่เป็นไรกินยาสามเม็ดก็หลับสบาย ทำใจแล้วหมอกินยาแล้วกะหลับ ”แม่อุ๊ยจันทร์พูด / “ คนโตเหลืออีกหนึ่งปีหมอ ทนเอาใกล้แล้ว คนเล็กอยู่ม.1 อยู่ทนอีกนิดเดียว ” พี่พี่พยนต์

สุดท้ายแม่ๆ น้าๆ ลุงรู้สึกอย่างไรบ้างเจ้าหลังจากน้องพาทำกิจกรรมที่ผ่านมา “ พี่มีเพี่อนหมอ คนอื่นเขาก็ส่งลูกเรียนกัน เราไม่ทุกข์อยู่คนเดียวมีคนที่เขาก็เป็นเหมือนเรา บ่รู้สึกโดดเดี่ยว” / “ อยู่ต่ออีกไหมหมอเอาจนแจ้งกะได้ ” / “ ดีหมดหม้วนดีหมอ ” / “ อยากให้ลูกมาอยู่ใกล้ๆ เราตอนเราไม่สบาย อยากให้เขาได้ทำงานสบายๆ จบแล้วมีงานทำ แต่เขาก็ว่างนะหมอจบตั้งป.ตรี เราจบป.4 เราไม่เห็นว่างเลย ให้ลูกๆ มาทำนาเขาสู้ไม่ไหว เราเป็นรุ่นที่ทำนารุ่นสุดท้ายหรือเปล่าไม่รู้ ” ………………………. แรงบันดาลใจจากบทความ Freedom Writers ของนพ.วิธาน ฐานะวุฑฒ

คืนนี้เป็นคืนวันศุกร์ที่พิเศษสำหรับผู้เขียน เราไม่โดดเดี่ยว ยังมีบางคนที่เดือดร้อนกว่าเรา มีบางคนที่ให้แนวคิดกับเรามีแนวคิดที่จริง ดี และงดงาม “ ส่งลูกจบแล้ว พี่ก็พอหามดส้มมาขาย ก็สบายใจแล้ว ” / “ เวลาวิ่งแข่งนะอย่าเก็บเรื่องมาแบกนะมันหนัก วางเลยแล้วเราจะวิ่งตัวเบาโหวงเลย ก่อนวิ่งแข่งสักหนึ่งฝึกโยคะนะหมอ ฝึกท่าที่ให้เราเห็นการหายใจสอดคล้องกัน วิ่งเสร็จมานวดผ่อนคลายเดี๋ยวตามไปที่สนามแข่งให้ ” แชมป์วิ่ง 1,500 เมตรในกีฬาโซน 2 สสจ.เชียงรายประจำปี 2551 คงไม่ไกลเกินฝัน

เรื่องราวแบบนี้มีอยู่ในการทำงานจริงๆ ที่เรือนจำนครปฐมเคยมีอาสาสมัครสอนนักโทษเล่นพิณแก้ว….จนโด่งดัง ขึ้นเวทีระดับชาติ …ความสำเร็จความงดงามไม่ใช่การได้ขึ้นเวทีระดับชาติ แต่เป็นเพราะเห็นว่าคนแต่ละคนตระหนักในคุณค่าของตนนั่นเอง

อ่านแล้วทำให้มีความคิดว่าน่าจะลองเอาไปปรับประยุกต์ใช้ในการจัดกระบวนการเรียนรู้ในคลินิกผู้ป่วยเบาหวานความดันโลหิตสูง กลุ่มเจ้าหน้าที่แรงบันดาลใจฯ และในกลุ่มเยาวชนที่เวียงแก่น ช่วงนี้เรามีเวทีอยู่บ้างเดือนละครั้ง หรือสองครั้งในแต่ละกลุ่ม จริงๆ อยากดูหนังเรื่องนี้สักครั้งก่อนกะว่าจะลองไปทำ ไพลินว่าจะลองหา Load ดูก่อนค่ะ

จากบทความนี้ ผมจะฝันว่าเด็กไทยจะได้เรียนกับครูที่มี courage to tech บ้าง ครูผู้จุดประกายไฟให้เด็กๆได้รู้วิธีดูแลอนาคตของตนเอง และสังคมอย่างดีงาม ไมถูกกดลงให้ต่ำต้อย เป็นเพียงผู้ขายแรงงานรับใช้คนชั้นสูงในเมืองหากว่าเป็นเด็กในชนบท ไม่ถูกมอมเมาให้เป็นผู้ขายแรงความคิดให้กับบริษัททุนนิยมที่มุ่งทำแต่กำไรสูงสุดโดยเขามองเห็นว่าการทำเงินสูงสุดเป็นเป้าหมายของชีวิตด้วย เป็นอะไรต่อมิอะไรแต่ไม่ได้เป็นตัวเขาเองอย่างแท้จริง ความดี ความงาน ต้องมีสถาบันรองรับอยู่ ไม่ใช่สิ่งที่คนธรรมดาสามัญจะตัดสินได้เอง เราต้องการครูเหล่านี้ ผู้จะนำเอาอำนาจความเป็นมนุษย์กลับมาสู่พวกเราอีกครั้ง

หรือเป็นได้เพียงแค่ความฝัน มั้ง